Na terenie Gliwic jest kilka zabytkowych budowli, które w tej chwili nie są udostępnione do zwiedzania, ale swoim kształtem i charakterem wyróżniają się na tle innych budowli tego typu. Jak wskazuje tytuł postu, chodzi o okazałą wieżą wodną, która usytuowana w jednym dwóch najwyżej położonych punktach miasta. W centralnej dzielnicy miasta, przy ul. przy ul. Sobieskiego, tuż za terenem szpitala miejskiego nr. 1- spoza zarośli przekuwa uwagę swoim wyglądem i wielkością.
Zdjęcie wykonane od strony parkingu. Wspomniana wieża o wysokości 38 m. wybudowana została w 1905 - 1908 r. ( są inne źródła, które wskazują na rok 1918) w stylu neoromańskim z elementami neogotyku. Wieża ciśnień przy ul. Sobieskiego to jeden z najbardziej okazałych obiektów tego typu nie tylko w Gliwicach, ale również na całym Górnym Śląsku. Przez kilkadziesiąt lat dostarczała wodę do południowych dzielnic miasta, a kiedy przestała być potrzebna, stopniowo zaczęła popadać w ruinę.
Przez ostanie lata wieża miała kilku właścicieli i każdy z nich miał ambitne palny. Niestety jak do tej pory nie wiele dało się osiągnąć. Na szczęście po pożarze w 2008 r dach przynajmniej prowizorycznie został naprawiony, a teren jest niedostępny dla osób z zewnątrz. Może złomiarze całkowicie jej nie zdewastują? Jak długo będzie trwał taki stan rzeczy? Czas Pokaże.
Zapraszam także do odtworzenia filmiku, który ukazuje cały czar tej wieży.
Do zwiedzania Szwajcarii Kaszubskiej chyba zachęcać nikogo nie muszę, wszak to urokliwa kraina, która ma swoją renomę nie tylko w Polsce. Chętnie tu przyjeżdżają goście z za zachodniej granicy, gdyż często tu mieszkali ich dziadowie lub pradziadowie. Po za tym miejsca urocze i odpocząć tu naprawdę można. Sukcesywnie rozwija się baza turystyczna, która może być czynna nie tylko w sezonie letnim.
Jezioro Wielkie
Miechucino w tle.
Dzisiaj chciałbym zwrócić uwagę na Miechucino i pięknie położone jezioro tuż u podnóża miejscowości. Miechucino (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Miechùcëno) – duża wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Chmielno nad jeziorem Wielkim i przepływającą przez akwen jeziora rzeką Łebą. Miechucino leży na obszarze Pojezierza Kaszubskiego i znajduje się na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Na północ od Miechucina zaczyna się kompleks Lasów Mirachowskich z rezerwatami przyrody Leśnym Oczkiem i Staniszewskim Błotem. Wieś jest siedzibą sołectwa w którego skład wchodzą również miejscowości Miechucińskie Chrósty, Strysza Góra, Koryta i Glinne.
W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego. Skąd akurat nazwa Miechucino? Przypuszczenia są rożne, ale najbardziej prawdopodobna wersja dotyczy imienia Miechota, będące podstawą nazwy wsi jest skróconym imieniem staropolskiego Miecisław, potem Mieczysław. Do XVI wieku wieś nazywała się "Miechocino", obecna postać nazwy "Miechucino" pojawiła się w drugiej połowie XVI wieku.W Wielkiej Księdze czynszowej Krzyżaków w 1437 roku zapisane zostało w postaci "Mechozin", w źródłach z 1399 roku również ten sam zapis. Przez dłuższy czas ziemie te przynależały do Niemiec, ale od końca I wojny światowej wieś Miechucino znajdowała się ponownie w granicach Polski (powiat kartuski). Do 1918 obowiązującą nazwą niemieckiej administracji dla Miechucina było Miechutschin. Podczas okupacji niemieckiej nazwa Miechutschin w 1942 została przez nazistowskich propagandystów niemieckich (w ramach szerokiej akcji odkaszubiania i odpolszczania nazw niemieckiego lebensraumu) zweryfikowana jako zbyt kaszubska i przemianowana na bardziej niemiecką - Mechenhof. W tej chwili wioska zmienia swój wizerunek z typowo rolniczej miejscowości na letnisko, gdyż położona jest przepięknie. Z góry od strony drogi prowadzącej do Borucina i Stężycy rozlega się przepiękny widok na jez. Wielkie.
Woda bardzo czysta :)
Jezioro Wielkie położone jest bezpośrednio u podnóża Miechucina. Jest to typowe jezioro polodowcowe o charakterze rynnowym, będące pozostałością lodowca skandynawskiego. Właścicielem jeziora jest Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gdańsku, natomiast dzierżawcą p. Tomasz Sławiński. W ostatnich latach na terenie przyległym do jeziora, z pomocą środków unijnych rozbudowano bazę rekreacyjną dla miejscowej ludności oraz dla osób przyjezdnych.
W kierunku południowym jez. Wielkie łączy się jez. Długim.
Jezioro to odznacza się wyjątkowo interesującą florą i fauną. Tuż przy brzegu, na podmokłych terenach, można zaobserwować rośliny zimnowodne: turzycę, niezapominajki oraz kwitnące wiosną kaczeńce – knieć błotną. W miejscach osłoniętych od wiatru, gdzie głębokość wody wynosi 0,5-1,5m rozwija się strefa szuwarów. Tworzą ją trzciny, sit, pałka wodna, tatarak, a także sitowie jeziorne.
Szuwary są miejscem, gdzie składa i wysiaduje swoje jaja wiele ptaków wodnych (łabędzie, kaczki oraz gęsi). Za pasem tej roślinności rozrasta się strefa roślin o liściach pływających. Typowymi przedstawicielami tej grupy organizmów są: lilie wodne – grzybienie białe oraz grążele żółte o dużych, sercowatych liściach.
Na głębszej wodzie ciągną się podwodne łąki roślin całkowicie zanurzonych w wodzie o wiotkich ogonkach, do których zaliczamy rogatka i moczarkę kanadyjską. W tej strefie spotykamy także ryby: płocie, okonie, szczupaki, liny, sielawy, węgorze. Na dnie zbiornika wodnego, w pobliżu brzegu, pomiędzy kamieniami oraz w mule żyją pijawki, niedojrzałe formy różnych owadów oraz ślimaki.
Jezioro Wielkie zaliczane jest do II klasy czystości wód. Powierzchnia jeziora to 33 ha. Jest to akwen przepływowy na rzece Łeba. W najgłębszych miejscach jeziora, by sięgnąć dna, trzeba zejść na 17-18 m. pod lustro wody ;) Do niedawana przebiegała tędy malowniczo położona linia kolejowa Lębork - Kartuzy, a właściwie była częścią szlaku kolejowego Pruszcz Gdański - Łeba, to jedna z najbardziej malowniczych tras kolejowych. Po drodze można było podziwiać piękne kaszubskie krajobrazy, m.in. lasy, wzniesienia i jeziora. Niestety, dziś nie przejedzie tamtędy żaden pociąg, bo linia jest już rozkradziona, na niektórych fragmentach tory są zasypane przez osuwające się skarpy. Na nasypach porosły drzewa i krzewy :( Po dawnej kolei pozostały jedynie budynki stacyjne i niszczejący piękny budynek wieży ciśnień.
Nieopodal byłej stacji pozostała wieża ciśnień (wikipedia)
Budynek stacyjny - Miechucino (wikipedia)
Na otarcie łez ocalał filmik z czasów, kiedy kolej jeszcze
Jadąc od strony Wrocławia albo Legnicy w Kierunku Jeleniej Góry lub Lubawki nie sposób go nie zauważyć, króluje sobie na Wzgórzu Zamkowym od ponad 700 lat.
Dziedziniec zewnętrzny. W białym domku mieści się kasa.
Zamek Bolków, bo o nim tu mowa (niem. Bolkoburg) – położony w Bolkowie na Zamkowym Wzgórzu (niem. Burgberg, 396 m n.p.m.,), którego zbocze urywa się od strony Nysy Szalonej ostrym urwiskiem (różnica wysokości wynosi 90 m), a łagodny wschodni stok zajmuje miasto. Zamek ten jest zamkiem wyżynnym. Budowla zajmuje 7600 m².
Mury tu, że ho ho ;)
Zamek wzniesiono z miejscowego kamienia: łupków krystalicznych diabalzaltowych o zabarwieniu zielonym i łupków czerwonych, piaskowca. Obecnie ma kształt wrzecionowaty.
Wieża widokowa
Najbardziej charakterystycznym elementem zamku jest wieża z dziobem, została wzniesiona na skale zieleńcowej. W dolnej części wieży znajduje się dawny loch głodowy.
Wejście do lochów Zgodnie z legendą wartownia na górze zamkowej stała już w IX w. jednak nie ma na to żadnych dowodów. W 807 r. miał zostać wzniesiony przez pogańskiego księcia Bolecka. Prawdopodobnie pierwsza została wybudowana kamienna wieża usytuowana w najwyższym punkcie wzgórza, otoczona drewnianą zabudową, jednak nie ma na to dowodów w postaci pisanej. Namacalna historia zamku zaczyna się ok. połowy XIII w. Pod koniec tego wieku został rozbudowany przez Bolka I, księcia świdnicko-jaworskiego. Powstałe wtedy mury obwodowe znakomicie wkomponowane zostały w otaczający teren. W drugim etapie zbudowano wolnostojąca wieżę, której rzut ma kształt koła, przechodzącego w kierunku południowo-wschodnim w „ostry dziób”. Jest to bardzo rzadka forma w Polsce, prawdopodobnie zapożyczona z Czech. Zamek i związane z fortyfikacjami miasto, stanowiły ważny punkt oporu w ówczesnym systemie obronnych fortyfikacji Śląska. W latach 1301-1368 za panowania książąt Bernarda i Bolka II budowla została powiększona o budynek południowo-wschodni. Po śmierci księżnej Agnieszki zamek przeszedł w 1392 r. na własność królów czeskich. W XV w. był kilkakrotnie oblegany, zdobywany i niszczony. W tym czasie nastąpiło umocnienie bramy oraz wymurowanie ganku kamiennego. W latach 1530-40 została podjęta przebudowa zamku pod kierunkiem włoskiego architekta Jakuba Parra, polegająca przede wszystkim na powiększeniu obszaru warownego. Powstały nowe dziedzińce od południowego-zachodu i od strony miasta, otoczone murami zakończonymi krenelażem z wysuniętymi bastejami. Wówczas powstały też attyki w kształcie „jaskółczych ogonów” wieńczące wieżę i zabudowania. W czasie wojny 30-letniej zamek był oblegany w 1640 r. W 1646 r. zajęły go wojska szwedzkie. Od 1703 r. należał do cystersów z Krzeszowa, którzy przebudowali jego wnętrza. W XIX w. i w okresie międzywojennym przeprowadzono renowację murów. Obecnie jest trwałą ruiną, udostępnioną do zwiedzania.
Widoki z wieży :)
W renesansowej części zamku (Dom Niewiast) mieści muzeum, które powstało za sprawą założonego na początku XX w. „Bolkenhainer Heimatverein” (Bolkowskiego Towarzystwa Opieki nad Zabytkami), które w renesansowym Domu Niewiast na ten cel zagospodarowało trzy kondygnacje. W wyniku jego działalności w odbudowanej części renesansowej powstało muzeum, a zbiory zajęły aż trzy kondygnacje. W 1953 r. na zamku w Domu Niewiast została otwarta filia Muzeum Narodowego we Wrocławiu. W tym czasie na dwu kondygnacjach znajdowało się 7888 eksponatów. Na parterze można było oglądać m.in. ryciny, a na pierwszym piętrze meble oraz tablice genealogiczne Piastów, obraz Bolka II oraz metalowe naczynia i mapy. Na drugim piętrze znajdował się zbiór oręża: miecze, halabardy, hakownice, zbroje. W tym czasie dochodziło do włamań i kradzieży zbiorów. W 1976 r. muzeum stało się oddziałem Muzeum Okręgowego w Jeleniej Górze. Same eksponaty pozostały jako depozyt i własność Muzeum Narodowego w murach zamku. Po włamaniu w 1982 r. i podpaleniu biura eksponaty zostały przewiezione do Wrocławia. Do 1994 r. parter zajmowała wystawa przedmiotów związanych z historią zamku i miasta, na piętrze znajdowała się wystawa XIX w. śląskich mebli ludowych. Podczas prac remontowych odbywających się w Domu Niewiast muzeum zostało zamknięte. Niemniej na parterze jest w tej chwili wystawa dosyć nowoczesna, ale nawiązująca nieco do historii. Przynajmniej ja takiego powiązania
szukałem ;)
Oprócz tego dostępna jest wystawa stała znajdująca się na I piętrze Domu Niewiast zatytułowana: „Budownictwo Obronne Księstwa Świdnicko-Jaworskiego”.
Kiedyś to były budowle. Gdyby nie wojny, pożary i głupota ludzi, którzy nie dbali o zabytki (okres powojenny) zapewne były by w lepszej kondycji. Zatem warto zwiedzać nawet to co pozostało, a niewątpliwie nas to bardziej ubogaci :)
